“Ujitja e shkretëtirës”, BE-ja shpreh rezerva: Ukraina kërkon më shumë fonde, pavarësisht paketës së ndihmës prej 90 miliardë eurosh
BE-ja po shpreh rezerva ndaj kërkesave të përsëritura të Ukrainës për mbështetje shtesë financiare, duke i bërë thirrje Kievit të zbatojë reforma të vonuara prej kohësh dhe të zhbllokojë miliarda euro ndihmë që janë miratuar tashmë.
Sipas gazetës *Le Monde*, ky qëndrim u shpreh pasi Ministri ukrainas i Financave, Serhiy Marchenko, u bëri presion aleatëve evropianë në Bruksel të martën për të gjetur financim shtesë për vitin 2027, duke paralajmëruar se Ukraina mund të përballet me një deficit financimi prej rreth 69 miliardë eurosh (rreth 78 miliardë dollarë).
Megjithatë, zyrtarët e BE-së e bënë të qartë se prioriteti i menjëhershëm i Brukselit nuk është një paketë e re ndihme, por sigurimi që Ukraina të marrë fondet tashmë të zotuara në kuadër të paketës së mbështetjes së bllokut prej 90 miliardë eurosh (rreth 102 miliardë dollarë) për periudhën 2026-2027.
Nga 45 miliardë eurot (51 miliardë dollarë) të alokuara për vitin 2026, Komisioni Evropian deri më tani ka disbursuar rreth 15 miliardë euro (17 miliardë dollarë). Pagesat e mëtejshme janë të lidhura me reforma që Brukseli thotë se Ukraina duhet t’i zbatojë para se të mund të lëshohen fonde shtesë.
“Mesazhi ynë për miqtë tanë ukrainas është i qartë: zbatoni reformat e rëna dakord, në mënyrë që ne të mund të vazhdojmë t’ju mbështesim financiarisht,” tha Komisionerja Evropiane për Zgjerimin, Marta Kos, në një takim për koordinimin e donatorëve të martën.
Ajo u bëri thirrje qeverisë, parlamentit dhe institucioneve shtetërore të Ukrainës që të bashkëpunojnë për zbatimin e reformave të dakorduara.
Komisioni Evropian ka deklaruar gjithashtu se shkalla e saktë e deficitit financiar të parashikuar për Ukrainën ende nuk është konfirmuar. Brukseli dhe Fondi Monetar Ndërkombëtar kanë zhvilluar bisedime me Kievin për të vlerësuar nevojat e vendit dhe mënyrat e mundshme për t’i mbuluar ato.
Brukseli heziton të rihapë debatin mbi asetet e ngrira ruse
Kërkesa e përsëritur e Kievit për fonde ka ringjallur gjithashtu një debat të diskutueshëm mbi atë nëse BE-ja duhet të përdorë një pjesë të aseteve të Bankës Qendrore Ruse – me vlerë rreth 210 miliardë euro (239 miliardë dollarë) – të cilat janë të ngrira në Evropë, për të financuar Ukrainën.
Marchenko u ka bërë thirrje qeverive evropiane të ndërmarrin ato që ai i quajti “veprime të guximshme” lidhur me këtë çështje, duke argumentuar se asetet e ngrira mund të ndihmonin në mbulimin e kostove në rritje të luftës për Ukrainën. Megjithatë, propozimi ka hasur në kundërshtim të menjëhershëm në Bruksel.
Belgjika, ku mbahet pjesa më e madhe e aseteve ruse të ngrira përmes qendrës së shlyerjes “Euroclear”, ka shprehur rezerva për shkak të rreziqeve të mundshme ligjore dhe financiare. Edhe Franca e Italia kanë mbetur skeptike lidhur me përdorimin e fondeve sovrane, sipas diplomatëve të cituar nga Euronews.
Komisioni Evropian dëshiron të shmangë një tjetër disfatë politike lidhur me këtë çështje dhe, në vend të kësaj, ka theksuar rëndësinë e disbursimit të paketës ekzistuese prej 90 miliardë eurosh (102 miliardë dollarë).
Kjo gjendje tensioni u përshkrua nga një diplomat evropian i cituar në gazetën “Le Monde”, i cili tha me zhgënjim: “Është si të ujitësh shkretëtirën.”
Kjo deklaratë pasqyron një shqetësim më të gjerë në Bruksel se qeverive evropiane po u kërkohet të angazhojnë burime shtesë, ndërkohë që ndihma financiare e rënë dakord më parë mbetet pjesërisht e bllokuar për shkak të reformave të pambyllura.
Ukraina thotë se mbështetja aktuale nuk do të mjaftojë
Marchenko e ka pranuar se paketa prej 90 miliardë eurosh (102 miliardë dollarë) është e konsiderueshme, por ka argumentuar se lufta e vazhdueshme e Rusisë i ka rritur ndjeshëm nevojat financiare të Ukrainës.
“Jemi shumë të kënaqur me shumën prej 90 miliardë eurosh,” tha ai. “Por nuk mjafton.”
Sipas vlerësimeve të paraqitura nga Marchenko, Ukrainës mund t’i duhen rreth 69 miliardë euro financim shtesë në vitin 2027, përfshirë rreth 40 miliardë euro (45 miliardë dollarë) për mbrojtjen dhe 29 miliardë euro (33 miliardë dollarë) për të mbajtur funksional shtetin.
Komisioni Evropian ende nuk i ka miratuar shifrat e Kievit.
Rrjedhimisht, qëndrimi i BE-së përqendrohet gjithnjë e më shumë te dy çështje paralele: sigurimi që Ukraina t’i përmbushë kushtet e lidhura me ndihmën ekzistuese dhe përcaktimi nëse qeveritë evropiane janë të gatshme të gjejnë burime shtesë për vitin 2027.
Për momentin, Brukseli duket hezitues të angazhohet për një paketë të re para se fondet tashmë të miratuara të zhbllokohen plotësisht dhe të adresohen kërkesat e mbetura për reforma.
Fraksion.com
