7 pikat kryesore nga konferenca për shtyp e Zelenskit në Nju-Jork pas takimit me Trumpin

Pas takimit me presidentin amerikan Donald Trump në margjinat e Asamblesë së Përgjithshme të OKB-së, presidenti Volodymyr Zelensky shpalosi qëndrimet e Ukrainës lidhur me një armëpushim të mundshëm në sektorin energjetik, bisedimet me Vladimir Putinin, prodhimin vendas të raketave “Patriot” dhe kërcënimet në rritje ruse ndaj Evropës.

Ja shtatë pikat kryesore nga deklaratat e Zelenskit për gazetarët pas takimit.

1. Ukraina është e gatshme për një armëpushim energjetik – me një kusht

Zelensky tha se Kievi është i gatshëm të ndalojë goditjet ndaj rafinerive ruse të naftës, nëse Moska vepron në të njëjtën mënyrë duke ndalur sulmet ndaj rrjetit elektrik dhe infrastrukturës së ngrohjes e ujësjellësit të Ukrainës.

“Jemi të gatshëm për një armëpushim energjetik,” tha Zelensky. “Nëse ata nuk duan që ne të godasim rafineritë dhe objektet e tyre të naftës e dizelit… ne jemi të gatshëm, me kusht që ata të mos e godasin sistemin tonë energjetik.”

Ai theksoi se çdo marrëveshje duhet të jetë reciproke: “Ju nuk i godisni këto, dhe ne nuk do t’i godasim ato.”

Zelensky tha se Uashingtoni do t’ia përcillte propozimin Moskës, duke shtuar se qëndrimi i Rusisë mbetet i paqartë.

2. Nuk ka pasur presion nga SHBA-ja për ndalimin e njëanshëm të goditjeve ndaj rafinerive

Zelensky hodhi poshtë pretendimet se Trumpi i kishte kërkuar Kievit të ndalonte goditjet ndaj infrastrukturës energjetike ruse pa një angazhim përkatës nga ana e Moskës.

“Sot nuk pati asnjë kërkesë që Ukraina t’i ndalonte goditjet në mënyrë të njëanshme,” tha Zelensky. “Përkundrazi, diskutuam se çfarë mund të bëjmë në këtë situatë.”

Zelensky i përshkroi goditjet si një përgjigje ndaj sulmeve të vazhdueshme të Rusisë dhe e lidhi çdo ndalim të mundshëm drejtpërdrejt me reciprocitetin.

“Nëse doni që ne të mos kundërpërgjigjemi ndaj rafinerive të naftës e dizelit, fabrikave, sektorit energjetik, naftës e kështu me radhë – sigurisht që nuk do ta bëjmë,” tha ai, me kusht që edhe Moska të ndalojë veprimet e saj.

3. Zelensky, i gatshëm për bisedime trepalëshe me Trumpin dhe Putinin

Zelensky tha se Trumpi mbetet i përqendruar te përfundimi i luftës dhe argumentoi se presidenti amerikan mund t’i bashkonte të dyja palët për negociata të drejtpërdrejta.

“Mendoj se gjëja më e rëndësishme që presidenti Trump mund të bëjë realisht është organizimi i një takimi trepalësh, ku liderët e të gjitha palëve të mund të takohen dhe të përpiqen t’i japin fund luftës,” tha Zelensky. I pyetur drejtpërdrejt nëse ishte i gatshëm të takohej me presidentin rus Vladimir Putin, Zelensky u përgjigj:

“Jam gati në çdo kohë kur të gjitha palët të jenë gati. Mendoj se të gjithë duhet të veprojmë sa më shpejt të jetë e mundur.”

Ai tha se deklaratat për paqen kanë pak vlerë pa dialog.

“Doni t’i jepni fund luftës? Uluni, flisni, përfundojeni.”

4. Ukraina kërkon një paketë urgjente “Patriot”

Mbrojtja ajrore ishte një tjetër fokus kryesor ndërsa Ukraina përgatitet për një tjetër dimër me sulme ruse me raketa dhe dronë.

Zelensky tha se Kievi po kërkon një “paketë dimërore” me raketa përgjuese “Patriot” nga Uashingtoni, ndërsa punon gjithashtu me vende të tjera për të siguruar furnizime shtesë.

“Ne e kuptojmë shkallën e nevojave tona,” tha Zelensky. “Do të punojmë edhe me vende të tjera. Por Shtetet e Bashkuara janë fokusi ynë.”

I pyetur nëse Uashingtoni ishte angazhuar për të ofruar raketat përgjuese, lideri ukrainas tha se nuk kishte një përgjigje përfundimtare – por theksoi se kërkesa nuk ishte refuzuar.

“Kur flasim me liderët për tema të ndjeshme, ata mund të thonë po ose mund të thonë jo. Dhe është një hap i mirë që askush nuk tha jo,” tha ai.

“Më besoni, në punën time, po, është një hap i mirë. Ata janë pozitivë për të na ndihmuar, por nuk mora një përgjigje shumë konkrete.”

Kievi po shikon gjithashtu përtej furnizimeve të menjëhershme dhe po kërkon licenca nga SHBA-ja për të përgatitur prodhimin vendas të raketave “Patriot”.

“Këshilltari im ushtarak, Pavlo Palisa, pati një bisedë me [kontraktorin amerikan të mbrojtjes] Raytheon këtë mëngjes. Kompania është gati,” tha Zelensky.

“Ne i kërkuam Presidentit [Trump] të na ndihmojë ta përshpejtojmë këtë proces. Ai është pozitiv lidhur me licencat. Me ndihmën e Zotit, ne do ta nisim këtë.”

Sipas Zelenskyt, ngritja e prodhimit mund të marrë nga një vit deri në një vit e gjysmë, duke e bërë atë një investim afatgjatë në sigurinë e Ukrainës.

5. Sanksionet e Grahamit i japin Trumpit një mjet tjetër për të ushtruar presion ndaj Moskës

I pyetur se çfarë mjetesh presioni ka Uashingtoni nëse Putini refuzon të ecë drejt negociatave, Zelensky përmendi ligjin për sanksionet, i mbështetur nga senatori i ndjerë Lindsey Graham dhe i nënshkruar nga Trumpi më 18 shtator.

Zelensky tha se shpreson që Trumpi do ta përdorë mjetin e sanksioneve nëse Moska refuzon të angazhohet në negociata. “Nuk e di cili është qëndrimi i Rusisë,” tha ai, duke shtuar se edhe vetë gatishmëria për të hyrë në bisedime do të sinjalizonte se Kremlini mund të jetë gati të ecë drejt një zgjidhjeje.

6. Zelensky paralajmëron se Rusia mund të sulmojë një vend tjetër evropian

Zelensky tha se dështimet e Putinit në fushën e betejës po e shtojnë presionin mbi Kremlinin për të treguar rezultate në vend.

“Ai nuk po fiton,” tha Zelensky. “Për të, kjo është një problem, sepse duhet t’i tregojë [diçka] opinionit të brendshëm.”

Ai paralajmëroi se Moska mund të përpiqet të kompensojë situatën duke përçarë unitetin perëndimor dhe duke kërcënuar Evropën.

“Si mund të thyhet unanimiteti në Evropë, pasi e kemi ndërtuar atë?” pyeti ai. “Duke sulmuar dikë tjetër? Duke sulmuar dhe duke thënë: ‘Shikoni, unë do të shkoj më tej nëse nuk e ndaloni këtë’.”

Duke iu referuar aktivitetit të dronëve rusë që prekin Moldavinë, Rumaninë dhe Poloninë, si dhe incidenteve në Gjermani dhe vendet nordike, Zelensky paralajmëroi:

“Prandaj, rreziku i një ofensive me dronë, raketa ose një operacioni tokësor kundër vendeve të tjera që kufizohen me Rusinë ose Bjellorusinë është shumë i lartë.”

I pyetur se si duhet të reagojnë ato vende, ai tha: “Reagoni. Gjithmonë reagoni. Nëse nuk u përgjigjeni rusëve, ata do të shkojnë më tej.”

7. Rusia do të vazhdojë të përdorë paratë dhe biznesin për të dobësuar unitetin perëndimor

Zelensky paralajmëroi gjithashtu se Moska do të përdorte ndikimin e saj financiar dhe tregtar për të minuar presionin perëndimor dhe për të rindërtuar lidhjet ekonomike.

Ai përmendi vendimin e BE-së të së martës për të hequr miliarderët rusë Alisher Usmanov dhe Mikhail Fridman nga lista e sanksioneve, si pjesë e një kompromisi që zgjati sanksionet për rreth 3,000 individë dhe subjekte të tjera ruse.

“Kjo tregon se rruga për të ruajtur unanimitetin është shumë e vështirë,” tha Zelensky.

Rusia, paralajmëroi ai, do të vazhdojë të veprojë përmes gjykatave, legjislacionit, mosmarrëveshjeve mbi sanksionet dhe marrëdhënieve të biznesit.

“Çfarë duhet bërë? Të bllokohet, të luftohet kundër saj.”

Zelensky tha se kundërvënia ndaj ndikimit financiar të Moskës do të kërkonte unitet dhe vendosmëri.

“Është shumë e vështirë të konkurrosh me paratë ruse, me biznesin e tyre, me ekonominë e tyre,” tha ai.

“Vetëm vlerat. Një qëndrim i fortë.”

 

Fraksion.com