Putin ka harta të ekzagjeruara të pushtimit të Ukrainës
Nga Mimoza GOLIKJA
Të premten në mëngjes, Ministria e Mbrojtjes e Rumanisë njoftoi se një dron rus goditi një pallat me apartamente banimi në rajonin Galati të Rumanisë, duke plagosur dy persona dhe duke shkaktuar zjarr pranë kufirit ukrainas. Incidenti ndodhi natën gjatë sulmeve me dronë rus në infrastrukturën ukrainase pranë kufirit të Danubit.
“Ky incident përfaqëson një përshkallëzim serioz dhe të papërgjegjshëm nga ana e Federatës Ruse”, tha Ministria e Mbrojtjes e Rumanisë, duke shtuar se Bukureshti kishte informuar NATO-n dhe kishte kërkuar vendosje të përshpejtuar të aftësive kundër dronëve. Dy avionë luftarakë F-16 u ngritën në ajër pasi u zbuluan ndërhyrje të tjera me dronë, e banorët e plagosur u shtruan në spital, sipas njoftimit.
Ndërkohë NATO, BE-ja, dhe udhëheqës të vendeve anëtare dënuan përshkallëzimin “e pamatur” rus, të incidentit të ndodhur dhe zyrtarët e quajtën atë, shkelje të vijës së kuqe, të rrezikshëm dhe një kërcënim për sigurinë e NATO-s.
Presidentja moldave, Maia Sandu, e quajti sulmin “të rëndë”, duke paralajmëruar se Rusia përbën një kërcënim më të gjerë rajonal.
Ministria për Evropën dhe Punët e Jashtme e Shqipërisë gjithashtu në reagimin e saj tha se, “Ky incident përfaqëson një përshkallëzim serioz dhe të papërgjegjshëm nga ana e Federatës Ruse dhe nënvizon më tej absurditetin dhe koston njerëzore të luftës së Rusisë kundër Ukrainës, pasojat e së cilës vazhdojnë të kërcënojnë sigurinë dhe mbrojtjen e civilëve përtej kufijve të Ukrainës”. MEPJ theksoi se Shqipëria do të vazhdojë të qëndrojë në solidaritet të plotë me aleatët dhe partnerët, në mbështetje të përpjekjeve të koordinuara për t’i dhënë fund kësaj lufte, në mbrojtje të paqes, sigurisë dhe parimeve themelore të së drejtës ndërkombëtare.
Rumania, anëtare e NATO-s dhe e BE-së, ndan një kufi tokësor prej 650 km (400 milje) me Ukrainën dhe dronët rusë kanë shkelur hapësirën e saj ajrore 28 herë që kur Moska filloi të sulmonte portet e Kievit përtej lumit Danub.
Por autoritetet rumune thanë se incidenti shënoi herën e parë që një dron godiste drejtpërdrejt një ndërtesë banimi, pavarësisht shkeljeve të përsëritura të hapësirës ajrore që nga fillimi i pushtimit të plotë të Ukrainës nga Rusia në vitin 2022.
Rumania ka thirrur ambasadorin rus pas incidentit, duke përshkallëzuar më tej tensionet diplomatike ndërsa lufta në Ukrainë vazhdon të përhapet më thellë në kufijtë e Evropës.
Perceptimi i rremë i sukseseve të ushtrisë ruse në Ukrainë
Mirëpo sipas analistëve të Institutit të Studimeve të Luftës, para 9 prillit nuk kishte prova se forcat ruse kishin përparuar në këto zona, dhe se ata nuk kanë parë prova se forcat ruse mbajnë një prani në Richne, Veselyanka ose Zapasne që nga 28 maji. Gjithashtu sipas analistëve nuk ka prova se forcat ruse kanë infiltruar ose përparuar në Orikhiv, objektivi operacional rus në këtë drejtim që nga viti 2022. ISW vëzhgoi forca ruse në pozicionet më të afërta në pozicione rreth tre kilometra nga Orikhiv.
Pretendimet e ekzagjeruara të komandës ushtarake ruse në lidhje me zonën e Kupyansk që nga fundi i verës 2025 tregojnë një model më të madh brenda ushtrisë ruse të keqinterpretimit të gjeometrisë së fushës së betejës në nivelet më të larta. Gerasimov dhe zyrtarë të tjerë të lartë rusë kanë paraqitur vazhdimisht raporte të pasakta të situatës në lidhje me drejtimin e Kupyansk. Në fund të gushtit 2025, Gerasimov pretendoi se forcat ruse kishin pushtuar afërsisht gjysmën e Kupyanskut. Presidenti rus Vladimir Putin pretendoi në fillim të tetorit 2025 se forcat ruse kishin pushtuar dy të tretat e Kupyanskut, dhe Gerasimov pretendoi në fund të tetorit 2025 se forcat ruse kishin rrethuar 5,000 trupa ukrainase në Kupyansk dhe në bregun lindor të lumit Oskil në lindje të qytetit. Ai pretendoi në fund të nëntorit 2025 se forcat ruse e kishin pushtuar plotësisht Kupyanskun, dhe Putin pretendoi në atë kohë se 3,500 trupa ukrainase mbetën të bllokuara në bregun lindor të lumit Oskil. Gerasimov dhe Komandanti i Grupimit Perëndimor të Forcave ruse, gjeneralkolonel Sergei Kuzovlev, pretenduan në dhjetor 2025 dhe janar 2026 se forcat ruse kishin pushtuar Kucherivka, Podoly, Kurylivka dhe Kupyansk-Vuzlovyi. Gerasimov pretendoi më 21 prill se forcat ruse eliminuan trupat ukrainase të supozuara të rrethuara në bregun lindor të lumit Oskil, pothuajse gjashtë muaj pasi forcat ruse dyshohet se rrethuan trupat.
Performanca e Rusisë në fushën e betejës ka rënë nga 2025 në 2026
Nga ana tjetër gazetarët rusë kanë kritikuar vazhdimisht Kremlinin dhe komandën ushtarake ruse për gënjeshtra në lidhje me situatën e betejës në zonën e Kupyansk. Analistë e ISW thonë se provat e vëzhguara deri në fund të dhjetorit 2025 për të vlerësuar se forcat ukrainase kishin çliruar kryesisht qytetin dhe po eliminonin infiltruesit e mbetur rusë. Megjithatë, komanda ushtarake ruse ka vazhduar pretendimet e saj të ekzagjeruara në lidhje me Kupyanskun në maj 2026. Gerasimov pretendoi më 16 maj se forcat ruse po përparonin drejt Shevchenkovës (afërsisht 28 kilometra në perëndim të Kupyanskut), duke nënkuptuar se forcat ruse kishin pushtuar Kupyanskun dhe po përparonin drejt perëndimit. Ministri rus i Mbrojtjes, Andrei Belousov, urdhëroi më 28 maj Grupimin Perëndimor të Forcave Ruse të rriste ritmin e përparimeve në të gjithë zonën e kontrollit të grupit, drejtimet Kupyansk, Borova dhe Lyman. Gazetarët rusë janë ankuar gjerësisht se raportet e pasakta të përparimeve ruse që lëvizin lart në zinxhirin komandues çojnë në sulme të pakuptimta që synojnë të kapin zonat që raportet tashmë i pretendonin të ishin të pushtuara. Urdhri i Belousov mund të synojë që forcat ruse pranë Kupyanskut të rrisin ritmin e sulmeve të tyre në mënyrë që realiteti aktual i fushëbetejës të përputhet me atë në hartat e ekzagjeruara të komandës më të lartë ushtarake.
Shkalla e përparimit të Rusisë është ngadalësuar ndjeshëm deri më tani në vitin 2026 krahasuar me vitin 2025 dhe Instituti i Studimeve të Luftës, vëzhgoi prova për të vlerësuar se forcat ruse kanë përparuar dhe kanë pushtuar 104 kilometra katrorë në Ukrainë midis fillimit të vitit 2026 dhe 26 majit, krahasuar me 1,619 kilometra katrorë të pushtuar gjatë së njëjtës periudhë kohore në vitin 2025. (Këto llogaritje nuk përfshijnë zonat në të cilat forcat ruse mund të kenë infiltruar në vitin 2026.) “Fitimet neto të Rusisë në vitin 2026 janë dukshëm më të ulëta se ato në vitin 2025 edhe kur përfshihen zonat në të cilat forcat ruse kanë infiltruar në vitin 2026, por nuk i kanë pushtuar, të cilat gjithsej janë 628 kilometra katrorë”. Komanda ushtarake ruse mund të jetë duke u përpjekur të pikturojë një pamje më të mirë të përparimeve ruse për të fshehur shkallën e vërtetë në rënie të përparimit. Komanda ushtarake ruse mund t’i tregojë rregullisht harta të tilla të ekzagjeruara Putinit, duke formësuar perceptimin e tij të rremë për vijën e frontit dhe shtrirjen e përparimeve ruse dhe mund ta çojë atë të bëjë kërkesa gjithnjë e më jorealiste.
Pse Rusia forcon mbrojtjen e Moskës?
Ndërkohë forcat ruse po përforcojnë mbrojtjen ajrore të Moskës në përgjigje të fushatës në rritje të dronëve me rreze të gjatë veprimi të Ukrainës kundër prapavijës së thellë ruse. Një burim i brendshëm rus, sipas analistëve, pretendoi më 28 maj se “burime në qeverinë e Moskës konfirmuan se Kremlini e ka zhvendosur barrën e financimit të mbrojtjes së re ajrore, përfshirë ato në qytetin e Moskës, te qeveritë rajonale”. Burimi pretendoi se Ministria ruse e Mbrojtjes instaloi sisteme të reja të mbrojtjes ajrore në Qytetin e Moskës, por se qeveria e qytetit të Moskës e financoi projektin përmes kontratave me konglomeratin shtetëror rus të mbrojtjes Almaz-Antey. Pamjet e publikuara më 28 maj tregojnë një helikopter rus Mi-26 duke instaluar një sistem mbrojtjeje ajrore Pantsir-SMD në çatinë e Kullës Nordstar në Qytetin e Moskës. Sistemi përmban deri në 48 mini-raketa TKB-1055 me rreze të shkurtër veprimi të projektuara për të kapur dronë të vegjël. Sipas Vazhnye Istori, burim i opozitës ruse, që raportoi më 28 maj, Kulla Nordstar ndodhet brenda tre kilometrave nga selia e Byrosë së Dizajnit Sukhoi, Gjykata Ushtarake e Garnizonit të Moskës, selia e Drejtorisë Kryesore të Shtabit të Përgjithshëm Rus dhe Instituti i 6-të Qendror i Kërkimeve të Ministrisë së Mbrojtjes ruse. Forcat ruse po përforcojnë mbrojtjen ajrore të Moskës pas sulmeve të suksesshme ukrainase në qytetin e Moskës dhe Oblastin e Moskës më 16 deri më 17 maj dhe kufizimeve ruse në zonën ajrore të Moskës, duke demonstruar cenueshmërinë në rritje të një prej rrjeteve më të dendura të mbrojtjes ajrore të Rusisë ndaj fushatës ukrainase të dronëve me rreze të gjatë veprimi.
Rusia vazhdon të luftojë për t’u mbrojtur kundër fushatës së sulmeve me rreze të mesme veprimi të Ukrainës dhe thuhet se po përdor krime lufte për të mbrojtur automjetet ushtarake ruse në prapavijë. Një gazetar rus i Kremlinit shkroi më 28 maj se “sulmet me dronë kundër Ukrainës jugore kanë pasoja të gjera në logjistikën ruse përtej shkaktimit të mungesës së benzinës dhe mallrave në Krimenë e pushtuar”. Ai shtoi se Rusia duhet të gjejë një mënyrë për të mbrojtur logjistikën e saj, por se forcat ruse nuk kanë personel të mjaftueshëm për të ngritur tunele kundër dronëve mbi linjat e tyre tokësore të komunikimit (GLOC) dhe foletë e mitralozëve. Një tjetër gazetar rus shkroi se “sulmet ukrainase me rreze të mesme po synojnë GLOC-të 50 deri në 100 kilometra nga vija e frontit që forcat ruse përdorin për të ripozicionuar forcat” dhe se këto sulme “mund të rrisin sukseset e kundërsulmeve të ardhshme ukrainase në front”. Ai vuri në dukje se mbrojtjet në rrugë janë të pamjaftueshme dhe u bëri thirrje forcave ruse të rrisin ndjeshëm numrin e ekipeve të zjarrit dhe ekipeve të interceptorëve në Ukrainën jugore dhe të gjejnë mënyra për të goditur operatorët ukrainas të dronëve. Ndërkohë Astra raportoi më 27 maj se gazetarët rusë po diskutojnë një urdhër të supozuar nga komanda ushtarake ruse për të luftuar sulmet e dronëve ukrainas në prapavijën operative duke rilyer dhe maskuar automjetet ushtarake si automjete civile, një akt pabesie sipas Konventës së Gjenevës.
Mbështetja evropiane për Ukrainën
Suedia premtoi një total prej 36 avionësh luftarakë Gripen për Ukrainën në një paketë të madhe mbështetjeje ushtarake më 28 maj. Suedia njoftoi se Ukraina do të ndajë 2.5 miliardë euro (rreth 2.9 miliardë dollarë) nga Kredia Mbështetëse e BE-së për Ukrainën për të blerë deri në 20 avionë luftarakë Gripen E/F nga Suedia dhe se Suedia do t’i dhurojë Ukrainës edhe 16 avionë Gripen C/D. Suedia njoftoi gjithashtu një paketë mbështetjeje ushtarake që përfshin aftësi të paspecifikuara me rreze të gjatë veprimi, municione dhe aftësi të luftës elektronike (EW).
Presidenti ukrainas Volodymyr Zelensky vuri në dukje se paketa e ndihmës suedeze vlen 2.7 miliardë dollarë, nga të cilat pothuajse 400 milionë dollarë do të shkojnë për prodhimin e dronëve. Kryeministri suedez Ulf Kristersson deklaroi se Suedia duhet të dorëzojë 16 avionët luftarakë Gripen C/D në fillim të vitit 2027 dhe synon të fillojë dorëzimin e 20 avionëve Gripen E/F në vitin 2030. Kristersson deklaroi se Ukraina tashmë ka filluar mirëmbajtjen e avionëve dhe trajnimin e pilotëve.
Zelensky deklaroi se Gripen-ët do ta ndihmojnë Ukrainën të mbrohet kundër bombave të drejtuara ruse me rrëshqitje. Ai tha se raketat ajër-ajër Meteor të Gripen-ëve me një rreze veprimi prej 200 kilometrash do të ndihmojnë në zhvendosjen e avionëve rusë dhe do të pengojnë aftësinë e Rusisë për të nisur sulme masive me bomba me rrëshqitje. Forcat ruse kanë shfrytëzuar strehën e tyre në hapësirën ajrore ruse ku forcat ukrainase nuk mund të interceptojnë avionët rusë në mënyrë që të nisin në mënyrë të sigurt sulme masive me bomba me rrëshqitje nga një distancë. Forcat ukrainase mund të përdorin avionët luftarakë Gripen për t’i detyruar avionët rusë të hyjnë më tej në prapavijën ruse, potencialisht aq larg sa bombat me rrëshqitje të Rusisë nuk mund të godasin objektivat e vijës së parë. Ukraina gjithashtu po ndërton aftësitë e veta të sulmit me bomba me rrëshqitje. Ukraina ka zhvilluar bombën e saj të drejtuar me rrëshqitje të prodhuar në vend, e cila mund t’u lejojë forcave ukrainase të zgjerojnë fushatën e tyre të ndërhyrjes ajrore në fushën e betejës (BAI) kundër prapavijës së afërt dhe operative të Rusisë, duke përfshirë edhe objektivat e përforcuara.
Fraksion.com

