JD Vance: SHBA dhe Irani ende duhet të zgjidhin disa pika ngërçi përpara se të arrihet një marrëveshje mbi luftën

I pyetur nga BBC nëse Presidenti Donald Trump ishte afër nënshkrimit të një marrëveshjeje, Vance tha se ishte shumë herët për të thënë “kur ose nëse” të dy palët do të finalizonin një marrëveshje.

Marrëveshja thuhet se do të zgjasë armëpushimin për 60 ditë dhe do të nisë bisedimet mbi të ardhmen e programit bërthamor të Iranit.

Më herët të enjten, zyrtarët amerikanë i thanë BBC-së se të dy vendet kishin rënë dakord për një kornizë të një marrëveshjeje, në pritje të miratimit të Trump dhe udhëheqjes së Iranit.

Por agjencia gjysmëzyrtare e lajmeve Tasnim e Iranit raportoi se marrëveshja nuk ishte finalizuar ose konfirmuar.

Sipas raportimeve, marrëveshja mund të lejojë kalim “të pakufizuar” përmes Ngushticës së Hormuzit dhe se Irani do të kishte 30 ditë për të hequr minat nga kalimi i ngushtë i anijeve.

SHBA-të gjithashtu do të heqin bllokadën e tyre dhe do të lëshojnë përjashtime nga sanksionet për të lejuar Iranin të rifillojë shitjen e naftës.

Axios, i cili raportoi për herë të parë një marrëveshje paraprake midis SHBA-së dhe Iranit të enjten, tha se Trump ishte informuar mbi propozimin, por nuk e nënshkroi menjëherë dhe do të duheshin disa ditë për ta shqyrtuar atë.

Një e pesta e gazit natyror të lëngshëm dhe naftës në botë kalon normalisht nëpër Ngushticën e Hormuzit, dhe mbyllja e tij ka ndikuar në tregtinë globale të karburantit.

Duke folur të enjten në mbrëmje, Vance tha se negociatorët po “debatonin për disa pika gjuhësore”, të cilat përfshijnë “çështjen e pasurimit”.

“Nuk jemi ende atje, por jemi shumë afër dhe do të vazhdojmë të punojmë për këtë,” u tha ai gazetarëve.

SHBA-të kanë kërkuar prej kohësh që Irani të ndalojë prodhimin e uraniumit të pasuruar shumë dhe të asgjësojë rezervat e tij ekzistuese, të cilat në teori mund të përdoren për të krijuar armë bërthamore.

Vance mbajti një ton optimist ndërsa foli me gazetarët në Uashington DC, duke thënë se SHBA-të besonin se iranianët po negocionin me “besim të mirë”.

Të mërkurën, media shtetërore iraniane raportoi elementë të asaj që e përshkruan si një draft jozyrtar të një memorandumi mirëkuptimi prej 14 pikash midis dy vendeve.

Raporti përfshinte heqjen e bllokadës detare të porteve iraniane nga Uashingtoni, tërheqjen e forcave amerikane nga “afërsia e Iranit” dhe rivendosjen e trafikut jo-ushtarak përmes Ngushticës së Hormuzit me Iranin dhe Omanin në kontroll të menaxhimit dhe drejtimit të anijeve.

Shtëpia e Bardhë e quajti draftin e supozuar të memorandumit një “trillim të plotë”.

Që kur armëpushimi fillestar midis SHBA-së dhe Iranit hyri në fuqi më 8 prill, Trump ka sugjeruar – në mënyrë të përsëritur – se të dy palët janë afër një marrëveshjeje dhe se negociatat po përparojnë, por deri më tani nuk ka pasur rezultate thelbësore.

Presidenti po përballet me presion në rritje për t’i dhënë fund luftës, përfshirë nga aleatët e shteteve të Gjirit, demokratët që e kundërshtojnë atë dhe disa republikanë në Kongres që kanë ngritur shqetësime në lidhje me kohëzgjatjen e konfliktit.

Raportet kontradiktore të së enjtes mbi një marrëveshje të mundshme nënvizuan se sa fluide mbeten negociatat.

Të dyja vendet kundërshtuan pretendimet e njëra-tjetrës dhe ofruan pak detaje mbi propozimin e raportuar, duke ngritur përsëri pyetje rreth asaj se sa afër janë palët në të vërtetë përfundimit të armiqësive.

Trump dhe zyrtarë të tjerë kanë paralajmëruar se “opsioni B” – një kthim në operacionet luftarake – është ende në tryezë.

Ndërkohë, zgjatja e armëpushimit do t’u lejonte ekipeve amerikane dhe iraniane të diskutonin çështjet shumë më të ndërlikuara dhe teknike në lojë, veçanërisht në lidhje me programin bërthamor të Iranit dhe rezervat e tij të mbetura të uraniumit të pasuruar shumë.

Trump kishte sugjeruar që SHBA-të mund ta merrnin atë, ose, së bashku me Iranin, ta hollonin atë në vend ose në një vendndodhje të tretë.

Duke udhëhequr informimin në Shtëpinë e Bardhë më herët të enjten, Sekretari i Thesarit Scott Bessent nuk pranoi të konfirmonte se ishte arritur një marrëveshje.

“Është gjithmonë një gabim të dalësh përpara presidentit dhe gjithçka do të jetë vendim i presidentit,” tha ai.

I pyetur nëse ndonjë marrëveshje eventuale paqeje përfshin “rindërtimin” për Iranin, ai tha: “Duhet të arrijmë në marrëveshje përpara se të arrijmë te pala tjetër.”

Ndërkohë, si Irani ashtu edhe SHBA-ja kanë akuzuar njëra-tjetrën për shkelje të armëpushimit të brishtë në ditët e fundit.

Korpusi i Gardës Revolucionare Islamike (IRGC) e Iranit tha se shënjestroi një bazë amerikane në rajon të enjten, pas sulmeve të reja amerikane në Iranin jugor gjatë natës.

Media shtetërore iraniane raportoi të enjten se forcat e vendit kishin rrëzuar një avion amerikan, ndoshta një dron. Por Komanda Qendrore e SHBA-së i hodhi poshtë raportet, duke thënë në mediat sociale: “Asnjë avion amerikan nuk u rrëzua. Të gjitha asetet ajrore të SHBA-së janë të llogaritura.”

 

Fraksion.com