Magjari thirrje Kievit të ndërmarrë ‘hapa të guximshëm për të drejtat e pakicës hungareze në Ukrainë’
Kryeministri i ardhshëm i Hungarisë, Péter Magyar, i ka bërë thirrje udhëheqjes ukrainase të ndërmarrë “hapa të guximshëm” kur bëhet fjalë për rritjen e të drejtave gjuhësore të pakicës hungareze të Ukrainës.
Magjari tha gjithashtu se po “inicionte konsultime” me Volodymyr Zelenskyy, presidentin ukrainas, mbi të drejtat e hungarezëve etnikë që jetojnë në Ukrainë.
Pakica hungareze e Ukrainës jeton kryesisht në rajonin perëndimor të Zakarpatisë, i njohur edhe si Transkarpatia, pranë kufirit hungarez. Rajoni është shtëpia e më shumë se 100,000 hungarezëve etnikë.
Kufizimet në përdorimin zyrtar të gjuhës hungareze në Ukrainë dhe diskriminimi i dyshuar ndaj pakicës u bënë një tjetër burim fërkimi në marrëdhënien e tensionuar midis qeverisë hungareze në largim të Viktor Orbán dhe Kievit.
Në një postim në X të martën, Magyar tha se dëshiron të takohet me Zelenskyy në fillim të qershorit në Berehove, një qytet me shumicë hungareze në rajonin Zakarpatia të Ukrainës.
Magyar shkroi se ishte takuar me kryetarin e bashkisë së Berehove, Zoltán Babják, i cili e informoi atë mbi “situatën e hungarezëve në Transkarpatia dhe tmerret e luftës”.
Ai tha se takimi i propozuar me Zelenskyy do të synonte “të përmirësonte situatën e hungarezëve në Transkarpatia dhe të mbështeste aftësinë e tyre për të qëndruar në atdheun e tyre”.
“Unë e inkurajoj udhëheqjen ukrainase të ndërmarrë hapa të guximshëm edhe në këto fusha, në drejtim të vlerave evropiane dhe lirisë dhe barazisë së vërtetë”, shtoi ai.
Fokusi në të drejtat gjuhësore dhe arsimore
Ligji ukrainas garanton rolin e gjuhës ukrainase si gjuhë zyrtare e vendit. Mësimi në gjuhët e pakicave kombëtare lejohet jo më lart se shkollat fillore.
Magjari tha se Ukraina duhet t’i japë fund kufizimeve që, sipas tij, kanë zgjatur “për më shumë se një dekadë” dhe të rivendosë “të drejtat kulturore, gjuhësore, administrative dhe të arsimit të lartë” të pakicës hungareze.
Ai tha se koncesionet arsimore të shpallura nga qeveria ukrainase në vitin 2025 ishin “një hap në drejtimin e duhur, por ato nuk janë të mjaftueshme”.
Magjari argumentoi se arsimi i lartë mbetet njëgjuhësh dhe se përdorimi i gjuhës zyrtare është ende i kufizuar në administratën publike, gjykatat dhe procedurat e tjera. Ai tha gjithashtu se ngjarjet dhe mediat në gjuhën hungareze përballen me kuota dhe kërkesa të rënda regjistrimi.
“Nëse mund t’i zgjidhim këto çështje, sigurisht që mund të hapim një kapitull të ri në marrëdhëniet dypalëshe hungareze-ukrainase”, shkroi ai.
Magyar shtoi se hungarezët në Transkarpati mund të mbështeten në “mbështetjen e plotë të vendit amë dhe të një qeverie Tisza”.
Fraksion.com

