32 mijë firma për trajtimin e fëmijëve jashtë vendit

Në muajin mars një grup qytetarësh nga Korça ndërmorën një nismë ligjore për t’i kërkuar shtetit të mbulojë trajtimin e fëmijëve që nuk mund të kurohen në Shqipëri. Pas tre muajsh angazhimi, ata dorëzuan në Komisionin Qendror të Zgjedhjeve 32,128 firma qytetarësh në mbështetje të projektligjit. Në rrjetet sociale, thirrjet për ndihmë për fëmijë që kanë nevojë për trajtime të specializuara janë bërë një realitet i zakonshëm. Familje që publikojnë histori, raporte mjekësore dhe linqe për mbledhje fondesh, me shpresën se solidariteti i qytetarëve do të arrijë të sigurojë shumat e nevojshme për kurimin e fëmijëve të tyre.

Boshllëk në sistemin shëndetësor

“Nisma për fëmijët” filloi për të ndryshuar atë që qytetarët e konsiderojnë një boshllëk të sistemit shëndetësor. “Shkak u bë një fëmije nga Korça, i cili arriti të kurohej jashtë vendit falë një fushate mbledhjeje fondesh” – shprehet Arian Konomi, një nga nismetaret e projektligjit. Dhe ky, sipas tij, nuk ishte një rast i veçuar, por një problem që prek dhjetëra familje shqiptare çdo vit.

Çfarë parashikon projektligji?

Evis Miço, avokate dhe pjesë e grupit nismëtar, thotë për Deutsche Welle se nisma synon të krijojë një mekanizëm të veçantë për trajtimin e fëmijëve deri në moshën 18 vjeç, kur diagnostikimi ose trajtimi i tyre nuk mund të kryhet në Shqipëri.

Sipas saj legjislacioni aktual parashikon mbështetje financiare nga shteti për raste të caktuara, por procedurat janë të gjata, burokratike dhe të kufizuara nga fondet e disponueshme.

“Për t’ua ofruar fëmijëve këtë mbështetje, kemi propozuar krijimin e një ligji të posaçëm dhe të një fondi të dedikuar vetëm për ta. Synimi është që çdo trajtim jashtë vendit, kur ai nuk mund të ofrohet në Shqipëri, të mbulohet plotësisht nga shteti” – thotë Miço.

Projektligji parashikon që procesi të mos varet vetëm nga kërkesat e prindërve. Miço sqaron se në momentin që një diagnozë konstatohet si e patrajtueshme nga sistemi shëndetësor shqiptar, institucionet do të duhet të referojnë rastin dhe të nisin procedurat për trajtim në qendra të specializuara jashtë vendit.

Bamirësia nuk mund të jetë zgjidhja

Për nismëtarët problemi nuk lidhet vetëm me procedurat, por edhe me faktin se shumë familje mbeten të vetme përballë kostove të trajtimeve.

“Ne kemi kërkuar të gjithë bazën statistikore dhe kemi identifikuar se bëhet fjalë për rreth 40 deri në 60 raste në vit që kanë nevojë për trajtim” – thotë Arjan Konomi.

Sipas tij pas këtyre shifrave fshihen histori familjesh që përballen me barrë të rëndë financiare.

“Ka raste kur familjet kanë shitur shtëpitë apo kursimet e tyre, kur nuk kanë pasur mundësi të gjejnë forma të tjera për të mbuluar shpenzimet. Pavarësisht punës që bëjnë fondacionet e ndryshme, ky nuk mund të jetë një standard i pranuar.” – thotë ai.

Përgjegjësia i kalon Kuvendit

Gjatë tre muajve nisma arriti të mbledhë mbështetjen e 32,128 qytetarëve nga qytete të ndryshme të vendit. Gjatë këtij procesi, asaj iu bashkua edhe Qëndresa Qytetare, e cila ndihmoi në promovimin e projektligjit dhe mbledhjen e firmave.

“Nga terreni kemi kuptuar se ajo që perceptohej si fatkeqësia e një familjeje ishte në fakt një fenomen shoqëror. GoFundMe nuk është i qëndrueshëm. Shteti duhet t’u dalë garant fëmijëve të këtij vendi” – shprehet Migen Qiraxhi për DW.

Sipas përllogaritjeve të grupit nismëtar zbatimi i projektligjit do t’i kushtonte shtetit nga 5 deri në 10 milionë euro në vit ose 0.06 % deri ne 0.1 % te buxhetit. Pas verifikimit të firmave, projektligji do t’i kalojë Kuvendit.

Deputetët do të vendosin nëse kërkesa e mbështetur nga mbi 32 mijë qytetarë do të kthehet në një detyrim ligjor për shtetin shqiptar apo do të vijojë të varet nga mundësitë e familjeve dhe solidariteti qytetar./DW