Perspektivat gjinore në fushën detare
Përmbledhje e thelluar e dhjetorit e Zyrës së Këshilltarit për Çështjet Gjinore (GENAD) u përqendrua në sfidat dhe domosdoshmërinë e integrimit të perspektivave gjinore në operacionet e sigurisë detare. Sfidat kryesore bashkëkohore të sigurisë detare paraqiten nga peshkimi i paligjshëm, i paraportuar dhe i parregulluar (IUU), trafikimi i qenieve njerëzore, trafikimi i armëve dhe drogës, puna e detyruar/skllavëria, kontrabanda e qenieve njerëzore, pirateria dhe ndryshimet klimatike.
Zyra GENAD pati kënaqësinë të priste një panel ekspertësh të përbërë nga Dr. Ioannis Chapsos, Udhëheqës i Kërkimeve në sigurinë detare në Qendrën për Paqe dhe Siguri të Universitetit të Coventry-t, znj. Carrie Compton, ish-GENAD në Flotën e 6-të të Marinës Amerikane, dhe Civiliana Ndërkombëtare e NATO-s, znj. Aysegul Binali, GENAD në Komandën e Forcave të Përbashkëta Norfolk (JFCNF).
Dr. Chapsos hapi diskutimin duke sfiduar tendencën për ta parë domenin detar si një hapësirë të kufizuar. “Lidhja tokë-det” i referohet vazhdimësisë midis hapësirave tokësore dhe detare, duke përfshirë sfidat dhe zgjidhjet e sigurisë. Megjithëse krimet detare sipas përkufizimit ndodhin në det, ato varen nga infrastruktura tokësore dhe kanë efekte anësore atje. Edhe në këtë fushë, konsideratat gjinore mund të bëhen duke vëzhguar trendet aktuale. Për shembull, ndërsa burrat përfaqësojnë shumicën e viktimave dhe autorëve të piraterisë, gratë janë bashkëpunëtore përmes financimit dhe pjesëmarrjes në operacione tokësore, dhe të tjerët mund të shfrytëzohen seksualisht nga grupe të tilla ose të përballen me ndikime indirekte në komunitete ku burrat kanë vdekur në det ose janë burgosur. Kushtimi i vëmendjes ndaj këtyre fakteve mundëson një pamje më të ndërgjegjshme për gjininë dhe të plotë të fushës së sigurisë detare.
JFCNF GENAD, znj. Binali, përshkroi rëndësinë e politikave dhe kuadrit gjithëpërfshirës të NATO-s për operacionalizimin e perspektivave gjinore në operacionet ushtarake shumë-domenale, me theks të veçantë në fushën detare. Ajo shpjegoi se GENAD-et dhe Pikat Fokale Gjinore (GFP), të cilat janë të gjitha çelësi për avancimin e konsideratave të Grave, Paqes dhe Sigurisë (WPS) përmes operacioneve dhe misioneve, janë të vendosura në të gjitha komandat. Së fundmi, ajo vuri në dukje se analiza gjinore duke përdorur të dhëna të ndara kontribuon në një kuptim më gjithëpërfshirës të mjedisit njerëzor për sigurinë detare, dhe mundëson efektivitetin operacional së bashku me koordinimin dhe ndërlidhjen me Entitetet Jo-NATO, siç është Bashkimi Evropian. Znj. Compton diskutoi se si të ndërtohet mbështetje për programet WPS, bazuar në përvojën e saj duke punuar me partnerë në të gjithë Evropën dhe Afrikën. Përfshirja e Linjave të Përpjekjes WPS në objektivat e vendosura ushtarake ndihmon në ndërtimin e konsensusit dhe demonstrimin e domosdoshmërisë operacionale të perspektivave gjinore. Znj. Compton theksoi gjithashtu rëndësinë e sfidimit të paragjykimeve të pavetëdijshme në fushën detare. Për shembull, në operacionet Vizitë, Bordim, Kërkim dhe Sekuestrim (VBSS), komandantët duhet të marrin në konsideratë se si idetë rreth asaj se kush është autor i dhunës dhe kush është viktimë ndikojnë në vendimet operacionale.
Znj. Compton dhe Dr. Chapsos theksuan kompleksitetin e sfidave bashkëkohore të sigurisë detare, duke diskutuar peshkimin e paligjshëm, të parregulluar dhe të pa raportuar (IUU) përmes një këndvështrimi gjinor. Ndërsa NATO nuk është entiteti kryesor përgjegjës për trajtimin e aktiviteteve të paligjshme, ajo përfaqëson një çështje me të cilën përballen shumë aleatë dhe partnerë dhe ndan sfidat me kërcënime të tjera bashkëkohore të sigurisë detare. Ndërsa rezervat e peshkut shterohen, flotat e peshkimit mund të operojnë ilegalisht në Zonat Ekonomike Ekskluzive të shteteve të tjera, duke rritur konkurrencën mbi burimet e kufizuara. Gjurmimi i autorëve bëhet i vështirë nga përdorimi i mashtrimit AIS (Sistemi Automatik i Identifikimit) dhe flamujve të rremë; taktika që përdoren edhe nga flota ruse në hije. Rënia e industrive të peshkimit do të ndikonte shumë në jetesën e popullatave lokale. Është e rëndësishme të merret në konsideratë se si burrat, gratë, djemtë dhe vajzat mund të preken të gjithë në mënyra të ndryshme nga e njëjta sfidë sigurie. Për shembull, shumë gra janë të punësuara në industritë artizanale të peshkimit dhe do të preken në mënyrë disproporcionale nga një rënie e rezervave të peshkut, ndërsa burrat kanë më shumë gjasa të preken nga praktikat e paligjshme të punës që ndodhin në anijet e angazhuara në peshkim IUU.
Kuptimi i lidhjes tokë-det dhe mbledhja e të dhënave të ndara sipas seksit dhe moshës ndihmon në ndërtimin e një pamjeje më të ndërgjegjshme gjinore të mjedisit njerëzor detar dhe sfidon supozimin “burra në det, gra në tokë”. Për shkak të kompleksitetit të faktorëve që krijojnë sfida të tilla sigurie, forca ushtarake nuk mund t’i zgjidhë ato e vetme. Krahas forcimit të integrimit të perspektivave gjinore brenda operacioneve të sigurisë detare përmes vendosjes së GENAD-ve dhe GFP-ve (Pikat Fokale Gjinore), ky Deep Dive theksoi nevojën për të bashkëpunuar me partnerët lokalë për të ndërtuar kapacitete dhe për të adresuar në mënyrë gjithëpërfshirëse sfidat bashkëkohore të sigurisë detare./nato.in
Fraksion.com

