Danimarka për Grenlandën: Nëse SHBA vendosin të sulmojnë ushtarakisht një vend tjetër të NATO-s, atëherë gjithçka do të ndalet

Kryeministrja e Danimarkës paralajmëroi të hënën se çdo veprim i SHBA-së për të marrë Grenlandën me forcë do të shkatërronte 80 vjet lidhje sigurie transatlantike, pasi Presidenti Donald Trump përsëriti dëshirën e tij për të aneksuar territorin e Arktikut të pasur me minerale.

Ndërhyrja ushtarake e Uashingtonit në Venezuelë ka ringjallur frikën rreth planeve të Trump në territorin autonom danez, i cili ka depozita të pashfrytëzuara të tokës së rrallë dhe mund të jetë një lojtar jetësor ndërsa shkrin akulli polar, duke hapur rrugë të reja transporti detar.

“Ne kemi nevojë për Grenlandën nga pikëpamja e sigurisë kombëtare, dhe Danimarka nuk do të jetë në gjendje ta bëjë këtë,” tha udhëheqësi amerikan të dielën.

Në përgjigje, Kryeministri i Grenlandës, Jens-Frederik Nielsen, i tha Trump të tërhiqet, ndërsa disa vende evropiane dhe Bashkimi Evropian nxituan të mbështesin Danimarkën, e cila i ka kërkuar Uashingtonit të ndalojë kërcënimin ndaj një aleati të NATO-s.

Në Kopenhagen, kryeministrja Mette Frederiksen i tha rrjetit TV2: “Nëse Shtetet e Bashkuara vendosin të sulmojnë ushtarakisht një vend tjetër të NATO-s, atëherë gjithçka do të ndalet – kjo përfshin NATO-n dhe për këtë arsye sigurinë pas Luftës së Dytë Botërore.”

Groenlanda është në rrugën më të shkurtër për raketat midis Rusisë dhe Shteteve të Bashkuara, dhe Uashingtoni tashmë ka një bazë ushtarake atje.

Me situatën në Venezuelë më urgjente, “do të shqetësohemi për Groenlandën pas rreth dy muajsh”, tha Trump të dielën me shaka.

Nielsen i tha Trump në mediat sociale: “Mjaft tani. Mjaft më presion. Mjaft më insinuata. Mjaft më fantazi aneksimi.”

“Ne jemi të hapur për dialog”, tha ai. “Por kjo duhet të ndodhë përmes kanaleve të duhura dhe me respekt për ligjin ndërkombëtar.”

Të hënën, ai bëri thirrje për kontakt të rinovuar me SHBA-në dhe bëri thirrje kundër panikut.

“Situata nuk është e tillë që Shtetet e Bashkuara të mund të pushtojnë Groenlandën. Ky nuk është rasti. Prandaj, nuk duhet të panikojmë. Duhet të rivendosim bashkëpunimin e mirë që kishim dikur”, tha Nielsen në Nuuk.

‘Kërcënimi nga Kina’

Trump i tronditi udhëheqësit evropianë duke kapur presidentin venezuelian Nicolas Maduro, i cili tani është i ndaluar në Nju Jork.

Trump ka thënë se Shtetet e Bashkuara do ta “drejtojnë” Venezuelën për një kohë të pacaktuar dhe do të shfrytëzojnë rezervat e saj të mëdha të naftës.

Udhëheqësi amerikan ka shtuar në mënyrë të ngjashme presionin mbi Groenlandën gjatë muajve të fundit, duke thënë në dhjetor se anijet ruse dhe kineze ishin “në të gjithë” bregdetin e territorit.

Ministria e jashtme në Pekin iu kundërpërgjigj të hënën, duke i kërkuar Uashingtonit “të ndalojë së përdoruri të ashtuquajturin kërcënim nga Kina si justifikim për të kërkuar përfitime personale”.

Aaja Chemnitz, e cila përfaqëson Groenlandën në parlamentin danez, akuzoi Trumpin për “përhapjen e gënjeshtrave rreth anijeve luftarake kineze dhe ruse”.

“Populli i Groenlandës duhet të hyjë në modalitetin e përgatitjes”, i tha ajo AFP-së, duke shtuar se banorët e Groenlandës duhej të fillonin ta merrnin Trumpin shumë më seriozisht.

Në rrugët e Kopenhagenit, njerëzit shprehën habi ndaj kërcënimeve të Trumpit.

“Mendoj se është paksa e çmendur që ai mund të thotë gjëra të tilla”, tha Frederik Olsen, 56 vjeç.

“Ai ka gjithë aksesin që dëshiron për trupat”, tha Christian Harpsoe, 46 vjeç. “Nuk shoh nevojë. Nuk mund ta krahasoni këtë me Venezuelën.”

‘Mungesë respekti’

Ky debat nxiti deklarata mbështetjeje nga e gjithë Evropa. Zëdhënësja e politikës së jashtme të BE-së, Anitta Hipper, u tha gazetarëve se blloku ishte i përkushtuar për të mbrojtur integritetin territorial të anëtarëve të tij.

Kryeministri britanik Keir Starmer tha se “vetëm Groenlanda dhe Mbretëria e Danimarkës” mund të vendosnin për të ardhmen e territorit – ndjenja të reflektuara në deklaratat e udhëheqësve të Finlandës, Suedisë dhe Norvegjisë.

Zëdhënësi i ministrisë së jashtme të Francës, Pascal Confavreux, i tha televizionit lokal se “kufijtë nuk mund të ndryshohen me forcë” dhe shtoi se vendi i tij ndjeu “solidaritet” me Danimarkën.

Shpërthimi i tensioneve erdhi pasi ish-ndihmësja e Trump, Katie Miller, postoi të shtunën një imazh online të Groenlandës me ngjyrat e flamurit amerikan me mbishkrimin “SË SHPEJTI”.

Nielsen e etiketoi postimin si “mungesë respekti”. Frederiksen i Danimarkës të dielën i bëri thirrje Uashingtonit të ndalojë “kërcënimin e aleatit të saj historik” dhe tha se pretendimet e SHBA-së për Groenlandën ishin “absurde”.

Miller është gruaja e këshilltarit të lartë të Trump, Stephen Miller, i cili shihet si forca udhëheqëse pas politikave të ashpra të presidentit për imigracionin.

I pyetur nga CNN të hënën nëse SHBA-të do të përjashtonin ndërhyrjen ushtarake në Groenlandë, Stephen Miller vuri në dyshim se cila është “baza” e “të pasurit Groenlandën si koloni të Danimarkës”.

“Shtetet e Bashkuara duhet ta kenë Groenlandën si pjesë të Shteteve të Bashkuara. Nuk ka nevojë as të mendohet ose të flitet për këtë në kontekstin që po kërkoni, për një operacion ushtarak”, tha ai në intervistën televizive.

“Askush nuk do të luftojë ushtarakisht Shtetet e Bashkuara për të ardhmen e Groenlandës!”

 

Fraksion.com