Eksperti: Rusia po shfrytëzon plagët historike për të dobësuar aleancën Poloni-Ukrainë

Rusia po përdor tensionet rreth historisë për të nxitur ndjenjat anti-ukrainase në Poloni, duke shpresuar t’i shndërrojë ankesat e vjetra në mosbesim politik modern, tha një ekspert.

Në një artikull të ftuar për RUSI, një nga grupet kryesore të ekspertëve të sigurisë në Mbretërinë e Bashkuar, studiuesi Dr. Floris van Berckel Smit thotë se fushatat e dezinformimit të Moskës në Poloni kërkojnë të “shfrytëzojnë plagët historike”, veçanërisht rreth masakrave të Volhynias në epokën e Luftës së Dytë Botërore.

Me Poloninë si një aleat kyç për Ukrainën gjatë konfliktit të saj të vazhdueshëm me Rusinë, Kremlini po punon për ta kthyer mosmarrëveshjen për të kaluarën në mosbesim aktiv, thotë van Berckel Smit.

“Planifikuesit strategjikë rusë e kuptojnë se historia mund t’i ndajë aleatët”, shkruan ai. “Roli kritik i Polonisë brenda NATO-s dhe si korridori kryesor logjistik i Ukrainës e bën atë një objektiv ideal për manipulim.”

Ku qëndrojnë tensionet?

Shumica e tensioneve historike midis Polonisë dhe Ukrainës rrjedhin nga ngjarjet që ndodhën në rajonin e Volhynia-s, pjesë e Ukrainës perëndimore të sotme, gjatë Luftës së Dytë Botërore.

Rreth 100,000 polakë etnikë, kryesisht civilë, u masakruan në vitet 1943 dhe 1944 nga nacionalistë të armatosur ukrainas të udhëhequr nga Ushtria Kryengritëse Ukrainase (UPA) e Stepan Bandera-s.

Mosmarrëveshjet rreth trashëgimisë së masakrës, të përqendruara kryesisht në monumente dhe plane zhvarrimi, kanë qenë një burim i përsëritur tensioni midis dy vendeve.

Në Poloni, figura të larta politike si Presidenti Karol Nawrocki kanë kërkuar që Ukraina t’u japë autoriteteve polake më shumë liri për të zhvarrosur dhe identifikuar zyrtarisht viktimat e varrosura në Ukrainë.

Ukraina ka miratuar një numër zhvarrimesh kohët e fundit pas bisedimeve me zyrtarët polakë.

Megjithatë, historia e trazuar e të dy vendeve mbetet një temë e nxehtë. Një figurë kyçe në këtë drejtim është Bandera, i parë si një hero kombëtar në Ukrainë, por kryesisht i lidhur me mizoritë midis publikut polak.

Sipas van Berckel Smit, burimet ruse të propagandës po manipulojnë këto tensione, duke i shtrembëruar ato në narrativa më të mëdha që fermentojnë tensionet polako-ukrainase.

Kanale të tilla kanë përhapur pretendime se interesi i Polonisë për zhvarrimet në kohë lufte është një mbulesë për ambiciet territoriale, duke sugjeruar se Varshava dëshiron të rimarrë zonat ku ndodhën masakrat, të cilat ishin nën kontrollin polak para Luftës së Dytë Botërore.

“Disa komentatorë ukrainas, të ndikuar nga narrativat e epokës sovjetike, vazhdojnë të dyshojnë për ekspansionizmin polak. Këto keqkuptime ushqejnë mosbesimin dhe rrezikojnë të minojnë kohezionin aleat”, shkruan ai.

Burimet pro-ruse akuzohen gjithashtu për krijimin e incidenteve të rreme për të ndezur emocionet, siç është një video e kohëve të fundit virale që pretendon të tregojë ukrainasit “Banderitë” duke rrahur ushtarët polakë në kufi.

Ndërsa Ministria e Mbrojtjes e Polonisë e hodhi poshtë si një “fallsim të plotë”, imazhet ishin përhapur gjerësisht, “duke demonstruar shpejtësinë me të cilën shkaktarët historikë dhe emocionalë mund të përdoren si armë për të gërryer besimin e publikut në të gjithë aleancën”, thotë analisti.

“Dy mësime kryesore”

Hulumtuesit kanë vënë re një rritje të ndjenjave anti-ukrainase në Poloni në muajt e fundit.

Një studim nga Shoqata Demagog dhe Instituti i Monitorimit të Medias, i publikuar në gusht, zbuloi 94,000 postime anti-ukrainase në internetin në gjuhën polake midis prillit dhe korrikut.

Raporti tha se narrativat që pasqyronin pikëpamjen e autoriteteve ruse u rritën në rëndësi rreth ngjarjeve kryesore kombëtare si zgjedhjet, duke shtuar se materiale të tilla shpesh përhapeshin nga figura të së djathtës ekstreme polake, siç është eurodeputeti kontrovers Grzegorz Braun.

Pavarësisht sfidave të paraqitura nga dezinformimi, van Berckel Smit argumenton se Polonia ka ndërtuar një departament të fortë të komunikimit strategjik që punon me historianë dhe ekspertë të sigurisë për të identifikuar fushatat propagandistike para se ato të përhapen gjerësisht.

Disa institucione polake dhe ukrainase po punojnë në mënyrë aktive për të çmontuar dezinformimin rus, duke përfshirë Institutin NASK dhe STRATCOM të Polonisë në Poloni, si dhe Qendrën për Kundërshtimin e Dezinformimit në Ukrainë, StopFake dhe Spravdi.

Polonia gjithashtu e vendos precedentin historik në qendër të përpjekjeve të saj diplomatike, thotë van Berckel Smit.

“Për partnerët e NATO-s dhe BE-së, rasti polako-ukrainas ofron dy mësime kryesore. Së pari, mbështetja e së ardhmes së Ukrainës do të thotë gjithashtu mbështetje e përpjekjeve për të pajtuar të kaluarën e saj me atë të fqinjëve të saj, veçanërisht Polonisë, por edhe të të tjerëve”, shkruan ai.

“Së dyti, Polonia demonstron se si historia mund të përdoret në mënyrë konstruktive: si një mjet diplomatik, një mjet bindjeje dhe një burim qëndrueshmërie kundër dezinformimit.”

 

Fraksion.com