NATO dhe BE forcojnë mbrojtjen kundër dronëve për t’u përballur me Rusinë

16 Tetor, 2025 admin

NATO dhe BE të mërkurën kërkuan mënyra për të forcuar mbrojtjen kundër dronëve, ndërsa Evropa përpiqet të përballet me kërcënimin nga Rusia pas një serie inkursionesh ajrore.

Incidentet e profilit të lartë në Poloni dhe Estoni kanë shkaktuar një mori aktivitetesh nga zyrtarët evropianë për të mbushur boshllëqet në mbrojtjen e kontinentit.

NATO ka nisur një mision të ri dhe ka forcuar forcat në kufirin e saj lindor, por po përpiqet të kapë ritmin ndërsa përpiqet të shfrytëzojë përvojën e Ukrainës dhe të përballet me kërcënimin e dronëve nga Moska.

Kreu i Aleancës, Mark Rutte, tha se NATO tani po “teston sisteme të integruara që do të na ndihmojnë të zbulojmë, gjurmojmë dhe neutralizojmë kërcënimet ajrore” për përdorim në krahun e saj lindor.

Nxitja nga aleanca ushtarake vjen ndërsa vetë Bashkimi Evropian po debaton krijimin e një “muri dronësh” për të përballuar kërcënimin.

BE-ja po u paraqiste ministrave një plan veprimi të mërkurën dhe shpreson të marrë miratimin në një samit të liderëve javën e ardhshme.

Brukseli dëshiron që projekti i dronëve të jetë plotësisht në funksion deri në fund të vitit 2027 – por ka skepticizëm nga disa vende të BE-së dhe frikë se blloku po shkel mbi gishtat e NATO-s.

“Ne nuk po e dyfishojmë punën që po bën NATO, në fakt po plotësojmë njëri-tjetrin”, tha shefja e politikës së jashtme të BE-së, Kaja Kallas.

Iniciativa e dronëve është një nga disa projekte kryesore të BE-së që synojnë të përgatisin bllokun për një sulm të mundshëm nga Moska deri në vitin 2023.

Fokusi fillestar i propozimit për dronë ishte në forcimin e shteteve kufitare lindore të BE-së, por që atëherë është zgjeruar pasi dronë misteriozë tronditën një varg vendesh më në perëndim.

“Është e qartë për çdo shtet anëtar, në fakt, se dronët mund të vijnë nga kudo”, tha Kallas.

“Kjo ka të bëjë me të gjitha shtetet anëtare, jo vetëm me ato që janë në krahun lindor”, tha ajo.

‘Vendosni Kostot mbi Rusinë’

Ndërsa NATO u përpoq të adresonte kërcënimet e mundshme ndaj aleancës, ajo gjithashtu kërkoi të forconte luftën aktuale të Ukrainës kundër Rusisë.

Rutte tha se rreth 10 vende të tjera të NATO-s ishin zotuar të kontribuonin në një skemë amerikane që i sheh aleatët të paguajnë për armët amerikane për Ukrainën.

Sekretari i Mbrojtjes i SHBA-së, Pete Hegseth, lëshoi një thirrje të ashpër për më shumë vende që të kontribuojnë.

“Tani është koha që të gjitha vendet e NATO-s t’i kthejnë fjalët në veprime”, tha shefi i Pentagonit. “Asnjë kalorës i lirë”.

Uashingtoni është afruar më shumë me Kievin, ndërsa Presidenti i SHBA-së, Donald Trump, ka humbur durimin me udhëheqësin rus Vladimir Putin, duke e akuzuar atë për zvarritje të përpjekjeve për paqe.

“Nëse nuk ka rrugë drejt paqes në një afat të shkurtër, atëherë Shtetet e Bashkuara, së bashku me aleatët tanë, do të ndërmarrin hapat e nevojshëm për t’i imponuar kosto Rusisë për agresionin e saj të vazhdueshëm”, tha Hegseth.

“Nëse duhet të ndërmarrim këtë hap, departamenti i luftës i SHBA-së është gati të bëjë pjesën e vet në mënyra që vetëm Shtetet e Bashkuara mund t’i bëjnë.”

Bisedimet midis mbështetësve të Ukrainës vijnë ndërsa Trump po shqyrton furnizimin e Kievit me raketa Tomahawk me rreze të gjatë veprimi.

Kremlini e ka paralajmëruar Uashingtonin kundër këtij veprimi, por Trump mund të jetë i gatshëm ta lejojë Ukrainën të godasë thellë brenda Rusisë për të ushtruar presion mbi Putinin drejt paqes.

Ministri i mbrojtjes i Ukrainës, Denys Shmygal, tha se Kievi shpreson që totali i angazhuar sipas iniciativës amerikane të arrijë “12 deri në 20 miliardë dollarë” vitin e ardhshëm.

Ai tha se në përgjithësi Kievi po kërkon të marrë mbështetje për ushtrinë e tij me vlerë rreth 60 miliardë dollarë nga mbështetësit e tij në vitin 2026.

Trump do të presë Presidentin e Ukrainës, Volodymyr Zelensky, të premten në Shtëpinë e Bardhë.

Rutte: Po punojmë me BE-në për mburojën evropiane kundër dronëve

Ministrat e Mbrojtjes të aleatëve u takuan në Selinë e NATO-s në Bruksel më 15 tetor 2025. Takimi kryesohet nga Sekretari i Përgjithshëm i NATO-s, Mark Rutte.

Shefi i NATO-s, Mark Rutte, tha para takimit me ministrat e Mbrojtjes se Aleanca Ushtarake dhe Bashkimi Evropian po punojnë së bashku për të krijuar “një mur për dronët” për të mbrojtur vendet anëtare nga inkursionet e dronëve.

I pyetur nëse po dyfishohen përpjekjet për këtë çështje, Rutte tha se BE dhe NATO kanë role të ndryshme: NATO ofron kapacitete në aspektin ushtarak, ndërsa BE e ka fuqinë e butë të tregut të brendshëm dhe siguron që të jenë të disponueshme fondet.

Fokusi i takimit në Bruksel të ministrave të Mbrojtjes të NATO-s pritet të jetë po ashtu edhe forcimi i mbështetjes për Ukrainën. Në takim merr pjesë edhe sekretari amerikan i Mbrojtjes, Pete Hegseth, teksa presidenti amerikan, Donald Trump, po e shqyrton mundësinë që ta furnizojë Kievin me raketa me rreze të gjatë veprmi.

Takimi i NATO-s vjen pasi Moska sfidoi NATO-n me një sërë shkeljesh të hapësirave ajrore në Poloni dhe Estoni, duke rritur frikën se konflikti në Ukrainë mund të zgjerohet.

Po ashtu, ka pasur detektime të dronëve edhe në afërsi të ndërtesave ushtarake në shtete të tjera, që kanë nxitur autoritetet të mbyllin aeroportet.

Të gjitha këto ngjarje kanë rritur shqetësimet se Rusia po synon që të shtyjë NATO-n që të reagojë.

Ministrat e Mbrojtjes pritet të përqendrohen edhe në përpjekjet për të mbushur boshllëqet në krahun lindor të aleancës, pasi NATO u detyrua të përdorte raketa të shtrenjta për të rrëzuar dronët rusë që hynë në Poloni.

Pas incidenteve, NATO nisi një mision për të forcuar mbrojtjen e saj, por disa vende afër Rusisë kanë kërkuar që të ketë një përgjigje më të fuqishme.

Aleanca ushtarake perëndimore po synon të përshpejtojë zhvillimin e afësive kundër dronëve dhe të inkurporojë në mbrojtjen e saj teknologjinë e lirë që Ukraina përdor. Edhe BE do të zhvillojë një takim me ministrat e saj të Mbrojtjes mbrëmjen e së mërkurës, 15 tetor. Blloku ka propozuar krijimin e një “muri për dronët” për t’u përballur me kërcënimet.

Megjithatë, në mesin e shteteve evropiane ka skepticizëm, siç është rasti i Gjermanisë, për këtë propozim dhe po ashtu ka frikë se blloku evropian mund të hyjë në fushëveprimtarinë e NATO-s.

Nisma për dronët është një nga projektet kryesore që BE-ja është përqendruar si pjesë e një përpjekjeje më të gjerë për ta përgatitur bllokun për një konflikt të mundshëm me Moskën në vitet në vijim. BE-ja pritet t’ua paraqesë ministrave një udhëzues për planin e saj, që shpreson se do të miratohet gjatë një samiti të udhëheqësve që do të mbahet javën e ardhshme.

NATO synon të forcojë Kievin dhe mbrojtjen e vet

Ministrat e Organizatës së Traktatit të Atlantikut të Veriut, NATO-s, po takohen në Bruksel pas një serie sulmesh ajrore që ushqeu frikën se Moska po e teston Perëndimin në një zonë gri midis luftës dhe paqes. Ministeriali në Bruksel vjen pasi Moska tronditi NATO-n me një seri shkeljesh të hapësirës ajrore të profilit të lartë në Poloni dhe Estoni që nxitën frikën e konfliktit që shtrihej përtej kufirit të saj.

Në ministerialin e Mbrojtjes fokusi është në forcimin e mbështetjes për Ukrainën, ndërsa Sekretari i Mbrojtjes i SHBA-së Pete Hegseth ndodhet gjithashtu në takim bashkë me 31 homologët e tij të NATO-s. Hegseth tha se SHBA-të presin që vendet të investojnë më shumë në iniciativën e armëve të Listës së Kërkesave me Prioritet të Ukrainës (PURL) për Ukrainën, ndërsa aleanca kërkon të forcojë Kievin dhe aftësinë e saj për t’iu kundërvënë Rusisë.

“Paqen e arrin kur je i fortë, jo kur përdor fjalë të forta ose tund gishtin, e arrin kur ke aftësi të forta dhe reale që kundërshtarët i respektojnë”, u tha Hegseth gazetarëve. Deri më tani, vendet europiane kanë angazhuar rreth dy miliardë dollarë për skemën, por Uashingtoni dhe Kievi duan që vende të tilla si Britania, Franca, Spanja dhe Italia të shpenzojnë edhe më tepër.

Ndërsa shefi i Pentagonit u bashkua me 31 homologët e tij të aleancës politike dhe ushtarake perëndimore, Presidenti Donald Trump, po shqyrton furnizimin e Kievit me raketa Tomahawk me rreze të gjatë veprimi.

“Putin po vëzhgon atë që bëjmë ne, dhe Putini nuk duhet të ketë asnjë dyshim, nëse NATO kërcënohet, ne do të veprojmë”, tha ministri britanik John Healey. Ministrat po i përqendronin sytë në përpjekjet për të mbushur boshllëqet në krahun lindor të aleancës pasi iu desh të përdorte raketa të kushtueshme për të rrëzuar dronët rusë në Poloni.

NATO ka nisur një mision të ri dhe ka forcuar forcat e saj pas incidenteve, por disa vende pranë Rusisë po kërkojnë një përgjigje më të fuqishme. Aleanca po kërkon të përsosë rregullat e saj të angazhimit për t’u marrë me ndërhyrjet ruse dhe të sqarojë qasjet e ndryshme midis shteteve anëtare.

“Ajo që shihni tani është se rregulloret janë paksa të ndryshme, dhe kjo e bën të komplikuar”, tha ministri holandez Ruben Brekelmans. “Kur gjërat vështirësohen, kur avionët F-35 janë në ajër, duhet të siguroheni që për të gjithë të jetë shumë e qartë se cilat janë rregulloret tuaja.”

NATO gjithashtu po kërkon të përshpejtojë zhvillimin e aftësive kundër dronëve dhe të përfshijë llojin e teknologjisë me kosto të ulët që Ukraina po përdor në mbrojtjen e saj.

“Kur bëhet fjalë për dronët, natyrisht, duke mësuar nga Ukraina, ne po sigurohemi që do të zbatojmë sa më shpejt të jetë e mundur teknologjitë më të fundit,” tha shefi i NATO-s Mark Rutte.

BE synon ‘mur kundër dronëve’ , Tomahawk për Ukrainën?

Shkeljet e profilit të lartë të hapësirës ajrore të NATO-s nga Rusia në Poloni dhe Estoni kanë nxitur frikën e përhapjes së konfliktit përtej kufirit, të përkeqësuara nga dronët misteriozë që prishin aeroportet dhe fluturojnë afër vendeve ushtarake në një numër vendesh. E gjithë kjo ka nxitur shqetësime se Presidenti rus Vladimir Putin po shtyn kufijtë dhe po kërkon të hetojë reagimin e NATO-s.

BE, e cila do të mbledhë takimin e vet të ministrave të mbrojtjes të mërkurën në mbrëmje,15 tetor 2025, ka propozuar krijimin e një “muri kundër dronëve” për të provuar të përballet me kërcënimin. Por ka njëfarë skepticizmi nga vende si Gjermania mbi propozimin dhe frikë se blloku prej 27 vendesh mund të shkelë gishtat e NATO-s.

Iniciativa e dronëve është një nga disa projekte kryesore të BE-së që synojnë të përgatisin bllokun për konflikt të mundshëm me Moskën në vitet e ardhshme.

BE-ja do t’u paraqesë ministrave një plan veprimi dhe shpreson ta miratojë atë në një samit të liderëve javën e ardhshme.

Përpjekjet e bllokut vijnë pasi anëtarët e NATO-s ranë dakord në samitin e tyre të Hagës në qershor për të arritur 3.5 përqind të PBB-së në shpenzimet kryesore ushtarake deri në vitin 2035.

Ndërsa NATO kërkon të adresojë kërcënimet ndaj aleancës, ajo po kërkon gjithashtu të forcojë përpjekjet e Ukrainës për t’iu kundërvënë sulmeve ruse. Uashingtoni është afruar më shumë me Kievin, pasi Trump ka humbur durimin me Putinin për zvarritjen e përpjekjeve për paqe. Trump do të takohet me Presidentin e Ukrainës, Volodymyr Zelensky, të premten, 17 tetor, ndërsa ai po shqyrton nëse do t’i lejojë Ukrainës të ketë raketa Tomahawk.

Kremlini e ka paralajmëruar Uashingtonin kundër këtij veprimi, por Trump mund të jetë i gatshëm ta lejojë Kievin të godasë thellë brenda Rusisë për të ushtruar presion mbi Putinin drejt paqes.

“Ky vendim vjen nga Shtëpia e Bardhë, por ne shohim se armët me rreze të gjatë veprimi janë kritike për Ukrainën dhe ato do të kishin një ndikim të qartë”, tha ministri finlandez Antti Hakkanen.

Ministri holandez i mbrojtjes Ruben Brekelmans tha se NATO duhet të mësojë nga inkursionet me dronë të gjejë një mënyrë më efikase për t’i rrëzuar ato sesa përdorimi i avionëve luftarakë F-35. Ai shtoi se vendi i tij planifikon të shpenzojë 90 milionë euro (104.6 milionë dollarë) në dronë për Ukrainën. Ministri i Mbrojtjes i Estonisë, Hanno Pevkur, tha se vendi i tij do të kontribuojë me 12 milionë dollarë në paketën e katërt PURL, të quajtur paketa Baltike Nordike.

Premtimet për mbështetje vijnë pasi Rusia goditi një termocentral në Ukrainë gjatë natës, tha më 15 tetor firma e gazit Naftogaz, pa identifikuar centralin. Kompania tha në një deklaratë se Rusia kishte synuar gjithashtu objektet e prodhimit të gazit në rajonin lindor të Kharkiv dhe infrastrukturën e gazit në rajonet Sumy dhe Chernihiv gjatë javës së kaluar.

Ndërkohë, komplekset më të mëdha petrokimike të Rusisë në rajonin jugor të Bashkortostanit po punojnë normalisht pas sulmeve nga dronë ukrainas, tha guvernatori rajonal.

Radiy Khabirov tha se vendi i Gazprom Neftekhim Salavat ishte nën sulme të shumta nga dronë ukrainas. “Pasojat e tyre u eliminuan shpejt. Centrali po funksionon normalisht”, shkroi ai në Telegram.

Por Rusia do të vazhdojë të jetë një kërcënim i madh për NATO-n pasi të përfundojë lufta në Ukrainë, u tha gazetarëve ministri i Mbrojtjes i Finlandës, Antti Hakkanen, duke shtuar se ata kishin parë një grumbullim të ri të forcave ruse. Hakkanen, duke folur para takimit të ministrave të Mbrojtjes të NATO-s, tha gjithashtu se Rusia po konsumon burime ushtarake me një ritëm të shpejtë dhe po bëhet gjithnjë e më e varur nga Kina.

Ministri suedez i Mbrojtjes, Pal Jonson, tha se vendi i tij është gati të japë kontribute të reja në iniciativën e armëve PURL dhe u bëri thirrje vendeve të tjera të vazhdojnë të rrisin ndihmën e tyre për Ukrainën. “Kemi parë trajektoren e gabuar kur bëhet fjalë për mbështetjen ndaj Ukrainës. Kjo ka qenë në rënie. Ne duam të shohim më shumë hapa për të rritur dhe përmirësuar mbështetjen financiare dhe donacionet ushtarake për Ukrainën”, tha Jonson përpara takimit të ministrave të mbrojtjes të NATO-s që mbahet në Bruksel.

Sekretari i mbrojtjes i Britanisë, John Healy, tha se avionët luftarakë të vendit të tij do të vazhdojnë të fluturojnë mbi Poloni deri në fund të këtij viti, ndërsa angazhimi britanik ndaj misionit të rojeve Lindore zgjatet. “Ne gjithashtu po rrisim prodhimin e dronëve tanë për Ukrainën”, u tha ai gazetarëve para se të merrte pjesë në ministerialin e mbrojtjes të NATO-s në Bruksel.

Ndërkohë autoritetet lokale në Ukrainë urdhëruan evakuimin e familjeve nga dhjetëra fshatra më 14 tetor pranë qytetit verilindor Kupiansk, pothuajse të shkatërruar, duke përmendur “situatën e përkeqësuar të sigurisë”, në një rajon që është përballur me sulme të rënda ruse. Oleh Syniehubov, guvernator i rajonit verilindor të Kharkiv, shkroi në Telegram se gjithsej 409 familjeve me 601 fëmijë iu tha të largoheshin nga 27 lokalitete.

Furnizuesi i energjisë i Ukrainës tha se kishte zbatuar ndërprerje të energjisë elektrike në tetë rajone të vendit pas dëmtimit të infrastrukturës energjetike pas sulmeve ruse. “Për shkak të situatës së vështirë në sistemin energjetik të shkaktuar nga sulmet e mëparshme ruse, në Sumy, Kharkiv, Poltava, Dnipropetrovsk, si dhe pjesërisht në rajonet Kirovograd, Kiev dhe Cherkasy, janë zbatuar mbyllje emergjente”, tha Ukrenergo në një deklaratë.

Presidenti ukrainas Volodymyr Zelenskyy më 14 tetor se ia hoqi shtetësinë kryetarit të bashkisë së Odesës me arsyetimin se ai kishte edhe një pasaportë ruse, duke vepruar për t’i dhënë fund mandatit të një figure përçarëse që ka drejtuar qytetin portual të Detit të Zi për 11 vjet. Hennadiy Trukhanov, 60 vjeç, një zyrtar i zgjedhur, tha se do ta çonte çështjen e tij në gjykatë, duke mohuar se kishte një pasaportë ruse dhe duke këmbëngulur se ai mbeti kryetar bashkie. Zyrtarëve ukrainas u ndalohet të mbajnë shtetësi të dyfishtë.

Fraksion.com