Udhëheqësit e BE-së planifikojnë forcimin e mbrojtjes në hijen e dronëve të Danimarkës
Udhëheqësit e BE-së do të diskutojnë forcimin e mbrojtjes së Evropës dhe fuqinë financiare të Ukrainës në samitin e të mërkurës në Danimarkë, më 1 tetor 2025 ku fluturimet misterioze të dronëve kanë rritur frikën për kërcënimin nga Rusia.
Mijëra policë janë në gatishmëri të lartë, dronë civilë janë ndaluar dhe aleatët e NATO-s kanë dërguar përforcime ndërsa kontinenti mblidhet në Kopenhagen për bisedimet e planifikuara prej kohësh, të ndjekura nga një takim më i gjerë i udhëheqësve evropianë të enjten, më 2 tetor 2025
Danimarka, e cila mban presidencën e rradhës së BE-së, është tronditur ditët e fundit pasi dronë të paidentifikuar mbyllën aeroportet dhe fluturuan pranë vendeve ushtarake.
Fqinjët nordikë, si dhe aleatët nga Shtetet e Bashkuara në Ukrainë, kanë dërguar teknologji dhe specialistë kundër dronëve për të forcuar aftësitë e Danimarkës përpara bisedimeve të samitit.
Dyshimet i janë drejtuar Rusinë për atë që kryeministrja Mette Frederiksen e quajti një “sulm hibrid”, por deri më tani asnjë fajtor nuk është emëruar përfundimisht.
Megjithatë, incidentet me dronë kanë theksuar problemet në mbrojtjen e Evropës pas inkursioneve ajrore të profilit të lartë nga Moska në Poloni dhe Estoni.
Udhëheqësit e BE-së që takohen në kryeqytetin danez po kërkojnë të përcaktojnë detajet për projektet prioritare, duke përfshirë një “mur dronësh” që synon të kundërshtojë kërcënimin e Rusisë.
Ministrat e mbrojtjes nga rreth 10 vende, kryesisht përgjatë krahut lindor të BE-së, javën e kaluar nisën bisedimet mbi planin për të ndërtuar një sistem mbrojtjeje për të zbuluar dhe në fund të fundit për të rrëzuar dronët.
BE-ja po kërkon të shfrytëzojë ekspertizën e Ukrainës, e cila është testuar nga lufta, Presidenti i së cilës Volodymyr Zelensky do të bashkohet për takimin e së enjtes të Komunitetit Politik Evropian.
“Evropa duhet të japë një përgjigje të fortë dhe të bashkuar ndaj inkursioneve me dronë të Rusisë në kufijtë tanë”, tha të martën shefja e BE-së Ursula von der Leyen.
Diskutimi në këtë samit është hapi i fundit në përpjekjet e BE-së për t’u përgatitur për një konflikt të mundshëm me Rusinë deri në vitin 2030, ndërsa paralajmërimet qarkullojnë se Moska mund të kërkojë të sulmojë në vitet e ardhshme.
Udhëheqësit do të kërkojnë të hartojnë një plan veprimi për adresimin e nevojave më urgjente të mbrojtjes së Evropës. Blloku 27-vendesh ka dalë tashmë me një skemë kredie prej 150 miliardë eurosh për të ndihmuar në financimin e shpenzimeve të mbrojtjes, me pjesën më të madhe që po rrëmbehet nga vendet lindore.
Bruksel ka propozuar që vendet tani të bashkohen në katër projekte “kryesore”, muri i dronëve, sigurimi i krahut lindor, mbrojtja nga raketat dhe një “mburojë hapësinore”.
Por ndërsa BE-ja kërkon të përgatitet për një luftë të mundshme në të ardhmen, një çështje thelbësore urgjente është se si të ndihmohet financimi i Ukrainës ndërsa ajo përballet me pushtimin e vazhdueshëm të Moskës.
“Putini dëshiron që ne të flasim për veten tonë, jo për Ukrainën, jo për ndihmën ndaj Ukrainës, jo për ta shtyrë Rusinë prapa në Ukrainë”, tha kryeministrja estoneze Kristen Michal për AFP në një intervistë në prag të samitit.
Udhëheqësit do të shqyrtojnë një propozim nga Brukseli për të përdorur asetet e ngrira të bankës qendrore ruse për të financuar një kredi të re prej 140 miliardë eurosh për Kievin.
Kjo përpjekje mund të përballet me rezistencë nga Belgjika, ku mbahen shumica e aseteve, por shihet si thelbësore për të ndihmuar Kievin të mbulojë mungesat e buxhetit që po afrohen.
Ndërsa mbështetja e SHBA-së për Ukrainën është tharë nën Trumpin, plani javën e kaluar fitoi mbështetjen e ndërmjetësit kryesor të pushtetit, kancelarit gjerman Friedrich Merz.
Zyrtarët thonë se shpresojnë të marrin dritën jeshile nga udhëheqësit për të vazhduar punën mbi planin.
“Pozicionet nuk janë domosdoshmërisht bardh e zi, jo dhe po, disa mund të thonë se mund të mendojnë të ndjekin atë rrugë nëse përmbushen kushte të caktuara”, tha një zyrtar i lartë i BE-së.
Përtej përpjekjes për ta mbajtur Ukrainën financiarisht në lëvizje, zyrtarët po përpiqen gjithashtu ta mbajnë në rrugën e duhur përpjekjen e Kievit për t’u bashkuar me BE-në, pavarësisht një bllokimi nga udhëheqësi hungarez Viktor Orban. Presidenti Orban, miqësor ndaj Rusisë, ka përdorur veton e tij për të ndaluar përparimin e negociatave me Ukrainën.
Kryetari i Këshillit Evropian, Antonio Costa, i cili kryeson samitin, ka kërkuar mbështetje për një plan që do të thotë se vendet nuk mund të vënë veton për çdo hap të ri të bisedimeve.
“Asnjë udhëheqës deri më sot nuk është përgjigjur me një ‘jo’ totale, në një mënyrë krejtësisht negative ndaj kësaj ideje”, tha zyrtari i BE-së. Por duket se do të ishte e tepruar, dhe do të duhej pëlqimi i Orbanit dhe i të gjithë udhëheqësve të tjerë.
Fraksion.com

